بازتاب مصاحبه سفير در رسانه های گروهی ارمنستان

(2/4/89 )

ایران با حضور پایگاهها و صلح بانان مخالف است
ایروان، 2/4/1389، آرم اینفو. سید علی سقائیان سفیر فوق العاده و تام الاختیار ایران در ارمنستان گفته است که استقرار نیروهای مسلح ترکیه در نخجوان با سیاست «صفر مسأله با همسایگان» آن متناقض خواهد بود. او خاطرنشان کرده است که انجام این کار از سوی ترکیه را بعید می داند. دیپلمات ایرانی خاطرنشان کرد: «فکر می کنم نخجوان آن منطقه ای نیست که ترکها بخواهند نیروی مسلح خود را در آنجا مستقر نمایند».
همزمان ایران با استقرار صلح بانان آمریکایی در منطقه درگیری قره باغ قطعاً مخالف است و چنین چیزی را اجازه نخواهد داد. سفیر ایران اطلاع داد که استقرار صلح بانان آمریکایی در منطقه فیزولی برنامه ریزی می شود و خاطرنشان کرد که این هنوز اطلاعات رسمی نیست. بگفته وی، با توجه به روابط اختلاف آمیز ایران و آمریکا این اقدام می تواند برای امنیت ملی ایران خطرناک باشد. سید علی سقائیان اضافه کرد که هنوز نمی توان در مورد استقرار احتمالی نیروهای حافظ صلح صحبت کرد زیرا روند مینسک هنوز ادامه دارد و تأکید کرد که ایران به برقراری ثبات در منطقه علاقمند است. او همزمان گفت که همه مسائل منطقه ای باید از سوی خود بازیکنان منطقه ای و بدون دخالت خارجی حل شود.
گولوس آرمنی 24/6/2010-

سفیر ایران: «حل مناقشات باید به روش مسالمت آمیز و از طریق مذاکرات باشد»
سید علی سقائیان سفیر جمهوری اسلامی ایران در ارمنستان در کلوب ملی مطبوعات ضمن عرض تسلیت مردم ایرانی به خانواده های 4 سرباز ارمنی که در نتیجه وحشیگری گروه خرابکاری آذربایجانی در خاک جمهوری قره باغ کوهستانی در تاریخ 18 ژوئن (برابر با 28 خرداد) کشته شده اند، گفت که حادثه صورت گرفته توطئه نیروی فرامنطقه ای بود. در پاسخ به این سؤال که با گفتن «توطئه فرامنطقه ای» چه کسی را مد نظر دارد، سفیر گفت که نه کشور یا نیرو بلکه عواملی را مد نظر دارد که جنبه خارجی دارند.
سفیر ضمن ارائه مواضع مقامات رسمی تهران در رابطه با حل درگیری قره باغ کوهستانی تأکید کرد: «هیچ گونه مناقشه و درگیری به نفع هیچ کشور و ملت نیست. مواضع ما در رابطه با این مسأله آن است که هر گونه درگیری باید به روش مسالمت آمیز و از طریق مذاکرات حل شود».
بنظر سفیر، استقرار نیروهای ترکیه در نخجوان با سیاست «صفر مسأله با همسایگان» ترکیه متناقض خواهد بود. سفیر خاطرنشان کرد: «نخجوان آن منطقه ای نیست که ترکیه بخواهد نیروهای خود را در آنجا مستقر نماید» و اضافه کرد که آمریکا می خواهد تحت بهانه استقرار نیروهای حافظ صلح در فیزولی نیروهای خود را وارد منطقه سازد اما ایران چنین چیزی را اجازه نخواهد داد. «ایران با کشورهای درگیر مرز مشترک دارد، به امنیت خود علاقمند می باشد و اجازه استقرار نیروهای آمریکایی را نخواهد داد».
آزگ 24/6/2010-

تحریک چه کسی؟
سید علی سقائیان سفیر ایران در ارمنستان دیروز طی مصاحبه مطبوعاتی واقعیت درگیری نظامی در خط تماس قره باغی- آذربایجانی در شب 18 بامداد 19 ژوئن (برابر یا 28 بامداد 29 خرداد) را تفسیر نموده و گفته است: «درگیری در خط تماس قره باغ- آذربایجان نتیجه تحریک فرامنطقه ای است». با این وجود سفیر ابراز اطمینان کرده است که این امر موجب احیای عملیات نظامی نخواهد شد. همزمان با اشاره به اطلاعات موجود در مورد احتمال استقرار نیروهای آمریکایی در منطقه فیزولی، دیپلمات ایرانی گفته است که ایران چنین چیزی را اجازه نخواهد داد. او اضافه کرده است: «ایران تنها کشوری است که با کشورهای درگیر مرز مشترک دارد و باید امنیت ملی خود را حفظ کند». سقائیان همچنین خاطرنشان کرده است که با توجه به روابط خوب ایران چه با ارمنستان، چه با آذربایجان، کشور او می تواند نقش مثبتی در امر حل درگیری قره باغ کوهستانی داشته باشد.
هایکاکان ژاماناک 24/6/2010-

بنظر سفیر ایران درگیری در مرز آذربایجان- قره باغ توطئه نیروهای فرامنطقه ای بود
سید علی سقائیان سفیر ایران در ارمنستان دیروز طی ملاقات با خبرنگاران گفته است که درگیری 18 ژوئن (برابر با 28 خرداد) در مرز آذربایجان- قره باغ توطئه نیروهای فرامنطقه ای بود.
او خاطرنشان کرده است که هر گونه درگیری به ضرر منافع دو کشور است و همه درگیریها باید فقط به روش مسالمت آمیز و از طریق مذاکرات حل شود. در رابطه با نقش میانجی ایران در حل درگیری وی گفته است که طرفین به ادامه مذاکرات در فورمت گروه مینسک سازمان همکاری و امنیت اروپا ترجیح می دهند.
آذربایجانیها با سؤاستفاده از احساسات مذهبی مسلمانان سعی می کنند مواضع خودشان را در رابطه با حل درگیری قره باغ پیش ببرند. سفیر گفته است که ایران بارها، از جمله طی اجلاس سران سازمان کنفرانس اسلامی در این رابطه مخالفت کرده است.
سفیر ایران با اشاره به اطلاعاتی که اخیراً در رابطه احتمال استقرار نیروهای حافظ صلح در مناطق همجوار جمهوری قره باغ کوهستانی منتشر می شود، سفیر ایران اظهار داشته است که کشور او با توجه به امنیت ملی خود اجازه حضور نیروهای آمریکا در فیزولی را نخواهد داد.
در رابطه با اعلامیه ترکیه پیرامون استقرار پایگاه نظامی در نخجوان سفیر گفت که این امر با سیاست «صفر مسأله با همسایگان» این کشور متناقض خواهد بود و «نخجوان آن منطقه ای نیست که ترکیه بخواهد نیروهای خود را در آنجا مستقر نماید».
یرگیر 24/6/2010-

فقط مذاکرات مسالمت‌آمیز
توطئه‌های آذربایجانی نه فقط در بستر واقعیت ، بلکه در صحنه اطلاعاتی نیز انجام می‌گیرند بخصوص ماشین تبلیغات ضدارمنی آذربایجان دائما سعی می‌کند به مناقشه ارمنی-آذربایجانی برچسب مناقشه صورت گرفته در بستر مذهبی "بچسباند".
قابل درک است که آذربایجان بدینوسیله سعی دارد خون ارامنه‌ای را که حین کشتارهای انجام گرفته در باکو و سومگایت جان باختند، از روی خود پاک کند، از چهره واقعی خود در برانگیختن جنگ مبرا گردد، اما آنچه که مهمتر می‌باشد این است که "پشتیبانی" جهان اسلام را در روند حل و فصل مناقشه بدست آورد که "ببینید، ارمنستان مسیحی با جهان اسلام می‌جنگند، اِی مسلمانان کلیه کشورها، به ما ملحق شوید". اما در واقع در جهان اسلام واقعی بخوبی درک می‌کنند که آذربایجان بدینوسیله سعی دارد صرفا "متحدانی" بدست آورد.
جمهوری اسلامی ایران که در منطقه دارای وزن بزرگی می‌باشد، در چارچوب سازمان "کنفرانس اسلامی" به دفعات عدم موافقت خود را با تلاش‌های آذربایجان برای زدن برچسب مذهبی به این مناقشه اعلام کرده است.
آذربایجان با عدم موفقیت در صحنه اطلاعاتی، از طریق توطئه‌های گستاخانه سعی دارد منطقه‌ای که بدون آنهم حاوی خاطر انفجار است، بی‌ثبات سازد. فقط موضع خویشتندارانه ارمنستان است که با پیروی از منطق و نه غرایز، اجازه ازسرگیری جنگ را نمی‌دهد. همچنین ایران هم که دارای هزاران سال تجربه دیپلماسی بوده و از میان جنگهای ویرانگر گذشته است، منطق را دنبال می‌کند.
آقای سید علی سقائیان – سفیر فوق‌العاده و تام‌الاختیار جمهوری اسلامی ایران در ارمنستان – دیروز در مصاحبه مطبوعاتی اظهار داشت: "هیچ مناقشه‌ای به هیچ نحو نمی‌تواند به توسعه هیچ کشوری کمکی بکند. حل مناقشه فقط باید از راه مذاکرات مسالمت‌آمیز انجام شود." شاید در جمهوری اسلامی ایران هنوز باور دارند که مقامات آذربایجان بطور نهایی عقل خود را از دست نداده‌اند، زیرا سفیر  افزود: "ما با اطمینان امکان از سرگیری جنگ را منتفی می‌دانیم".
آقای سید علی سقائیان ضمن عرض تسلیت به بستگان سربازان ارمنی کشته شده، اظهار نظر کرد که این درگیری بیشتر پیامد توطئه‌ای در خارج از منطقه می‌باشد. ایران یک کشور منطقه است که دارای روابط نزدیک هم با ارمنستان و هم با آذربایجان می‌باشد، و در صورت تمایل هر دوی این کشورها، می‌تواند نقش خوبی در حل و فصل مناقشه داشته باشد. وی گفت: "به هر حال، تغییر در قالب گروه مینسک به ارمنستان و آذربایجان مربوط است".
در صورت استقرار واحدهای نظامی حافظ صلح در خط تماس ارمنی-آذربایجانی، تصور می‌شود بخشی از آن از ناتو خواهند بود، امری که، به گفته سفیر، ایران نمی‌تواند اجازه آنرا بدهد.  این امرمهمی است و گروه مینسک و طرفین درگیر نمی‌توانند آنرا درنظر نگیرند. وی گفت: "ایران تنها کشوری است که در همسایگی منطقه مورد مناقشه قرار دارد. و با عنایت به امنیت ملی خود، علاقمند نخواهد بود که در آنجا واحدهای نظامی آمریکا و سایر واحدهای نظامی پیمان آتلانتیک شمالی مستقر شوند. اما صحبت در اینباره زود است  و مذاکرات در چارچوب گروه مینسک جریان دارند. فکر می‌کنم که این مسئله هنوز زمانی طولانی مورد بررسی قرار خواهد گرفت".
اما آذربایجان شتاب می‌کند، شاید با اتکا به حمایت "برادر بزرگ" یعنی ترکیه. ترکیه نیز همچون ایران سعی دارد در منطقه و نیز در کل جهان نقش‌آفرینی نماید. این امر مثبتی است اگر این تمایل، هدف  تامین پیشرفت اقتصادی و برقراری صلح را داشته باشد. وی گفت: "اما اگر باید اهداف دیگری وجود داشته باشند، در آنصورت، این قابل قبول نمی‌باشد. من فکر نمی‌کنم که ترکیه چنین اهدافی داشته باشد."
اینکه آیا انگیزه‌های ترکیه سیاسی‌اند یا اقتصادی، یا تمایز آنها در واقع ناملموس است، هنوز معلوم نمی‌باشد.اما ترکیه در 9 ژوئن (19 خرداد) به قطعنامه 1929 شورای امنیت سازمان ملل متحد که تحریم‌های جدیدی را بر علیه ایران تعیین می‌کند، رای مخالف داد. این امر، همزمان هم حاکی از پیشبرد روند همگرایی ترکیه در منطقه است و هم حاکی از تلاش ترکیه برای تبدیل شدن به رهبر جهان اسلام.
اما در نظر داشته باشیم که جمهوری اسلامی ایران با پتانسیل و موقعیتی که دارد، می‌تواند بخشی از این رهبری ترکیه را بردارد.  به گفته سفیر جمهوری اسلامی ایران در ارمنستان: "پس از انقلاب اسلامی در جمهوری اسلامی ایران، ما شاهد پیدایش جریان تازه‌ای در جهان بودیم، پس از انقلاب رهبر جدیدی ظهور کرد که تمایلات کلیه ملتهای آزادیخواه جهان سوم را به پیش می‌برد. حکومتی که ما طی این 30 سال ایجاد کردیم، بالندگی خود را به اثبات رساند."
بقلم آرمان گاسپاریان
هایاستانی هانراپتوتیون، 24/6/2010-

ایران بعید می‌داند
ایران ازسرگیری جنگ در قفقاز جنوبی را بعید می‌داند و می‌پندارد که حمله گروه تخریبی آذربایجان به منطقه جمهوری قره باغ کوهستانی توطئه می‌باشد. در این خصوص دیروز آقای سید علی سقائیان – سفیر فوق‌العاده و تام‌الاختیار جمهوری اسلامی ایران در ارمنستان – چنین گفت.
وی تاکید کرد: "حل و فصل مسالمت‌آمیز مسئله قره‌باغ در چارچوب گروه مینسک  امکان‌پذیر است  و احتمال جنگ در این منطقه را بعید می‌دانیم".
هایوتس آشخار، 24/6/2010-

ایران اجازه نخواهد داد نیرو وارد شود
آقای سید علی سقائیان – سفیر فوق العاده و تام‌الاختیار جمهوری اسلامی ایران در ارمنستان – در دیدار با خبرنگاران اظهار داشته است: "ایران اجازه نخواهد داد که در نزدیکی مرز خود در منطقه مورد مناقشه قره باغ نیروهای حافظ صلح بین‌المللی مستقر شوند."
سفیر گفته است: "صحبت در اینباره هنوز زود است، چرا که روند در چارچوب گروه مینسک سازمان امنیت و همکاری اروپا جریان دارد و ایران چنین اجازه‌ای نخواهد داد."  سفیر ایران در تفسیر اخباری که بر طبق انها، ترکیه نیروهای مسلح در نخجوان متمرکز خواهد نمود، خاطرنشان ساخت که آنها تاکنون چنین اطلاعاتی ندارند، اما اگر چنین چیزی باشد، این امر با "سیاست "صفر مسئله با همسایگان" ترکیه منافات خواهد داشت". همچنین او خاطرنشان ساخت که نخجوان منطقه‌ای نیست که ترکیه تمایل داشته باشد نیرو وارد کند. سفیر خاطرنشان ساخته است که آمریکا مایل است در فیزولی نیرو تحت عنوان نیروهای حافظ صلح وارد منطقه نماید، اما ایران اجازه نخواهد داد. سید علی سقائیان تاکید کرده است: "ایران با کشورهای درگیری مناقشه مرز مشترک دارد و با توجه به امنیت خود، مطمئنا اجازه استقرار نیروهای آمریکایی را نخواهد داد".
سفیر با اشاره به واقعه 18 ژوئن (28 خرداد) که 5 سرباز ارمنی طی آن جان باختند، خاطرنشان ساخت که هر مناقشه و درگیریی هیچ سودی برای هر دو کشور هم نخواهد داشت.این توطئه نیروهای فرامنطقه‌ای بود. سفیر چنین نظری را بیان کرده است.
چورورداینکنایشخانوتیون، 24/6/2010-

آیا نیروی ثالث مؤلف توطئه بود؟
سید علی سقائیان سفیر ایران در ارمنستان دیروز در کلوب ملی مطبوعات در رابطه با حادثه 18 ژوئن (برابر با 28 خرداد) در خط تماس ارمنی- آذربایجانی گفته است که «این نتیجه توطئه نیروهای فرامنطقه ای است».
آراووت 24/6/2010-

مصاحبه جناب آقاي سقائيان با نشريه مناقصه مزايده

ايران در منطقه اي واقع شده است كه اكثر كشورهاي آن در حال توسعه هستند. در اين منطقه دو كشور اشغالي عراق و افغانستان قرار دارند و بحران قره باغ نيز به عنوان يك بحران قديمي باعث شده عدم امنيت سرماي هگذاري در منطقه محسوس باشد. كشورهاي استقلا ليافته شوروي سابق نيز بعضي از قوانين سابق حاكم بر
آ نها را اصلاح نموده و بعضي ديگر هنوز بامشكل مواجه است. به دليل نبود خطوط ريلي براي صادرات و واردات از ايران مشكل داريمو حمل كالا اكثراً با كاميون ها انجام مي شود كه بيشترين كاميونهاي ترانزيتي منطقه متعلق به ايران است. در ميان كشورهاي منطقه ميتوان به ارمنستان اشاره كرد كه ايران روابط اقتصادي خوبي با اين كشور دارد. تقريباً سه ميليون هموطن ارمني در ايران زندگي ميكنندكه مشتركات نژادي، زباني و ديني با ارمنستان دارند. ارمنستان كشور ثروتمندي نيست و مردم آن بسيار مقتصد هستند. از اين رو، ايران سعي دارد با كمكهاي دوستانه به اين كشور و تسهيلاتي كه براي تجار قائل ميشود، اوضاع بهتري را براي تجارت دو كشور ايجاد كند.
از فعاليتها و حمايتهاي ايران در اين كشور ميتوان به تسهيلات براي ساخت توريسم و ،"IT" گلخانه، حمايت از فعاليتهاي كشاورزي اشاره كرد. نمايشگاهي نيز از محصولات استا نهاي آذري در ايران برگزار خواهد شد. سفارتخانه ايران نيز اطلاعات مورد نياز تجار و بازرگانان را از طريق سايت،تلفن و مراجعه حضوري در اختيار آنان قرار ميدهد. ارمنستان چون عضو سازمان تجارت جهاني است، قوانين آساني براي جذب شرك تهاي خارجي و رقابت دارد. 150 شركت خارجي در بخش خدمات با يكديگررقابت ميكنند. بانكهاي خصوصي نيز به راحتي در اين كشور فعاليت دارند. مراجعه ايرانيان به ارمنستان بسيار بيشتر از سفر ارمنيان به ايران است. از همكار يهاي دولت ايران و ارمنستان مي توان به تهاتر گاز ايران با برق ارمنستان، خريد خوراك پتروشيمي ارمنستان از ايران، همكار يهاي علمي و تحقيقاتي و كشاورزي اشاره كرد. از برنام ههاي آتي نيز به ميتوان از خطوط لوله نفت و خطوط حمل و نقل ريلي بين دو كشور نام برد.

سيدعلي سقاييان، سفير جمهوري اسلامي ايران در ارمنستان در زمينه همكاري هاي اقتصادي في ما بين مصاحبه اي بانشريه مناقصه مزايده انجام داده است كه در ذيل به آن ميپردازيم:
دولت ايران براي توسعه مناسبات تجارت در كشورهاي آسياي ميانه پس از فروپاشي شوروي چه اقداماتي انجام داده است؟
جمهوري اسلامي ايران با به رسميت شناختن كشورهاي تازه استقلال يافته پس از فروپاشي شوروي و برقراري ارتباطات رسمي و ديپلماتيك با اين كشورها و رفع نگران يها و نيازهاي اوليه كمك شايان توجهي به اين جمهور يها نموده كه اين اقدامات برآمده از حسن همجواري، شالوده اصلي روابط مستحكم امروزي را تشكيل مي دهد.
درباره گستره مناسبات اقتصادي ايران-ارمنستان توضيح بفرماييد.
فعاليت گسترده تجار ايراني، ورود كالاهاي ايراني و در ادامه ارايه ي خدمات مهندسي و طي سا لهاي اخير طراحي و اجراي پروژه هاي راهبردي با جمهوري ارمنستان در حوز ههاي انرژي گاز، برق و مواصلاتي بيانگر توسعه ي مناسبات در عرصه اقتصادي و تجاري في مابين جمهوري اسلامي ايران و ارمنستان مي باشد.
حجم مبادلات كنوني دو كشور به چه ميزان است و پيش بيني شما از آينده اين مبادلات چيست؟
حجم مبادلات كنوني روابط اقتصادي في مابين دو كشور در سال جاري 230 ميليون دلار بوده كه البته متأثر از بحران اقتصادي جهاني بوده است با اين وجود طرفين معتقدند علي رغم توسعه ي رو به رشد مناسبات سياسي و وجود ظرفيت ها و پتانسيل هاي اقتصادي هنوز مناسبات اقتصادي و مبادلات تجاري ما به حدمطلوب نرسيده است كه اميد است اين بخش نيز بااجراي پروژه هاي راهبردي افق روشني را تجربه نمايد.
در پروژه هايي كه ايران در كشور ارمنستان داشته به چه ميزان از پيمانكاران ايراني استفاده شده است؟
يكي از سياست هاي كلان كشور در اجراي پروژه هاي بزرگ اقتصادي در منطقه و كشورهاي همكار اين است كه از توان پيمانكاران داخلي كه تواناي يهايي بالفعلي در اجراي طرح هاي بزرگ دارند،استفاده گردد. در اجراي پروژه هاي بزرگ با ارمنستان هم چون خط انتقال گاز از پيمانكاران داخلي استفاده شد كه اين خط در حال حاضر در حال بهره برداري است. ضمن اين كه براي اجراي پروژه هاي خط سوم انتقال برق و در صورت نهايي شدن پروژه هاي
مواصلاتي، برق آبي و ديگر پروژه ها نيز از پيمانكاران داخلي جمهوري اسلامي ايران استفاده خواهد شد.
دولت ايران به چه ميزان در برطرف كردن بحرا نهاي منطق هاي به ويژه مناقشات ارمنستان، تركيه و آذربايجان اقدام نموده است؟
جمهوري اسلامي ايران با مواضع سازنده و متعادل كردن خود تاكنون كمك شاياني به پروسه گفت و گوها و مذاكرات حل و فصلي مناقشات نموده است. ضمن آن كه ابراز علاقه مندي كرديم جهت جلوگيري از تبعات منفي تداوم مناقشات منطقه اي از تجربيات خود در حل و فصل مناقشات منطقه اي هم چون تاجيكستان، آتش بس اوليه مناقشه قره باغ، افغانستان و عراق به نفع استقرار صلح و ثبات پايدار منطقه اي مساعدت نماييم.
نتيجه مذاكرات انتقال فرآورد ههاي نفتي و احداث خط آهن ايران- ارمنستان به كجا رسيده است؟
پروژه هاي انتقال فرآورده هاي نفتي و هم چنين احداث خط آهن در دست بررسي است. اميدواريم بعداز بررسي هاي كارشناسي و امكان سنجي اجراي طرح و كيفيت احداث جهت برخورداري از صرفه اقتصادياين پروژه ها نيز در خدمت توسعه ي مناسباتا قتصادي و تأمين رفاه ملت ها قرار گيرد. ايران در زمينه ي ريل گذاري و تعمير واگن ها نيز در ارمنستان همكاري مي كند.
آيا امكان ادامه تحصيل دانشجويان ايراني در ارمنستان و بالعكس وجود دارد؟ كيفيت مراكز آموزشي ارمنستان در چه حدي است؟
دانشجويان ايراني زيادي از مراكز دانشگاهي ارمنستان تاكنون فارغ التحصيل شده اند و هم اينك نيز دانشجويان زيادي مشغول تحصيل هستند.
وزارت علوم، تحقيقات و فناوري به تازگي و با بررسي كارشناسي اعلام نموده است، به واسطه ي پاره اي ازمسايل و كاستي هاي علمي و آموزشي، مدارك برخي از مؤسسات آموزش عالي جهت تأييد نيازمند بررسي مجدد و رفع كاستي ها و همسان سازي واحدها و
غيره است كه متعاقباً توسط وزارت علوم، تحقيقات و فناوري اعلام خواهد شد ولي اكنون ما با ارمنستان تبادل استاد و دانشجو داريم و تقريباً 1500 دانشجو بين دانشگاه هاي دو كشور تبادل شده است.
در زمينه صادرات و واردات برق و گاز و ساير موارد همكاري دو كشور توضيح بفرماييد.
ما در زمينه هاي انرژي، برق و گاز همكاري خوبي داريم. ارمنستان دومين وارد كننده ي گاز ايران است وگاز ايران با برق ارمنستان تهاتر مي شود. در زمينه هاي كشاورزي، جنگل داري و مراتع نيز با يكديگر تبادل تجربه داريم. از ديگر موارد همكاري نيز مي توان به مؤسسات زلزله شناسي و مسايل زيست محيطي براي از بين بردن آلودگي هاي ارس و ... اشاره كرد.

منبع : نشريه مناقصه مزايده شماره 443 - 31/1/89

سقائیان : جامعه ارامنه ايران اهميت بسزايي در روابط  دو كشور دارد

سؤال- جناب سفير ارزيابي شما درباره روابط كنوني ارمني-ايراني چيست؟

جواب- در وهله اول از خبرگزاري نوستي آرمنيا بابت اين مصاحبه متشكرم. نمي توان اذعان داشت كه روابط تازه هستند، اين روابط داراي ريشه هاي عميق تاريخي هستند. اين روابط حدود 5 هزار سال قبل آغاز شده اند. و مرحله فعلي ادامه همان روابط است. با وجودي كه ايران كشوري اسلامي است و ارمنستان حكومتي مسيحي، ايران اول از همه استقلال ارمنستان را پس از كسب استقلال برسميت شناخت. پس از آن روند شروع به تحكيم نمود. ايران و ارمنستان داراي روابط نزديكي در سطح تاريخي-فرهنگي و اقتصادي هستند. در سال هاي سخت ما در كنار يكديگر بوده ايم. ايران به ارمنستان كمك كرده و ارمنستان هم به ايران. سياست ارمنستان همواره براي ايران مأنوس بوده است. گواه اين امر آن است كه دو سه هفته قبل گردشگران ايراني ايروان را براي گذراندن تعطيلات خود و مكان برگزاري عيد سال نو ايراني انتخاب كرده بودند. بر پايه همين صميميت در روابط تاريخي-فرهنگي مسؤولين بلندپايه دو كشور پس از برقراري روابط دوجانبه به توسعه آنها ادامه دادند. سفرهاي متقابل رؤساي جمهور و وزراي دو كشور انجام مي گيرند، بمنظور تحقق طرح هاي مشترك و توسعه روابط ما اقداماتي در همه زمينه ها انجام مي گيرند، اعم از سياسي، فرهنگي و اقتصادي.

سؤال- تحقق طرح هاي اقتصادي مشترك چه دورنمايي دارند؟ خصوصاً جاده اتومبيل روي شمال-جنوب، خط آهن و همچنين احداث خط لوله نفت ارمنستان-ايران. در آينده چه طرح هاي اقتصادي جديدي را دو كشور مي توانند به اجرا درآورند؟

جواب- براي مثال به خط لوله گاز اشاره كنم. زماني كه 7-6 سال قبل مذاكرات پيرامون احداث آنها آغاز شد ناظرين امر احتمال تحقق آن را ناچيز مي پنداشتند. اما زماني كه خط لوله با حضور وزير انرژي ارمنستان و رياست شركت گاز ايران افتتاح شد تنها آن زمان مشاهده كردند كه طرح جامه عمل پوشيده است. در رابطه با توافقات حاصله بين دو كشور ما گمان مي كنم اينها نيز در آينده اي نه چندان دور جامه عمل خواهند پوشيد. اين موضوع درباره هم خط آهن هم جاده اتومبيل رو مصداق دارد. ما با مسؤولين ارمنستان مذاكرات متنوعي را پيرامون طرح داشته ايم از جمله همچنين نخست وزير و وزير حمل و نقل و ارتباطات. اكنون اين مذاكرات ادامه دارند. تأكيد اساساً بر روي جاده است چون بين دو كشور سالانه حدود 45 هزار كاميون تردد مي كنند و همچنين سيل گردشگران افزايش يافته است، كساني كه بيشتر از خودرو استفاده مي كنند. بخشي از جاده بين دولتي به سمت ايران كه در خاك طرف ارمني است صعب العبور است. حين مذاكرات مشترك ما دايم اين مسأله بررسي مي شود. در رابطه با خط آهن بايد كنسرسيومي تشكيل شود كه به عمليات احداث مشغول شود. بر اساس محاسبات اوليه ارزش اين طرح بيش از دو ميليارد دلار برآورد مي شود. ايران براي انجام سرمايه گذاري هايي اعلام آمادگي نموده است اما نياز به امكانات بيشتري است. در هر حال اين طرح متوقف نشده و مذاكرات پيرامون آن ادامه دارد.

سؤال- آيا ارمنستان و ايران مي توانند در زمينه مرتفع ساختن بحران اقتصادي جهاني همكاري داشته باشند؟

جواب- بدون هيچ شك و ترديدي مي توانند. در دنياي معاصر ديگر به گروه هاي بزرگان و كوچك تر ها تقسيم نمي شوند كه طي آن كشورهاي كوچك تر از نفوذ كمتري برخوردار مي شوند. البته ارمنستان داراي سه ميليون جمعيت است و توليد ناخالص داخلي آن معادل سه چهار ميليارد دلار است. در هر حال ما به همكاري خود ادامه خواهيم داد. نمونه آن همايش دست اندركاران بود كه در اوايل سال در ايران پيرامون چشم انداز سرمايه گذاري هاي ايراني در ارمنستان برگزار شد و در آن دست اندركاران ارمني و ايراني و همچنين نمايندگان عرصه هاي مختلف امور اجتماعي شركت كردند. سال گذشته نيز تماس نمايندگان عرصه امور مالي و بانكي ادامه داشت. به نظر من ما اكنون در زمينه مرتفع ساختن بحران همكاري مي كنيم.

سؤال- آيا همكاري هاي اقتصادي سه جانبه ايران، ارمنستان و روسيه را محتمل مي دانيد؟ اين كشورها درچه زمينه هايي مي توانند مشاركت نمايند؟

جواب- بدون شك، ما مي توانيم به اين همكاري ها ادامه دهيم. چنين همگرايي و همكاري نيز به حل مناقشات منطقه اي كمك مي كنند. ارمنستان، ايران و روسيه روابط بسيار خوبي با هم دارند و همكاري ها مي توانند نه تنها با جنبه اقتصادي بلكه در ساير عرصه ها نيز باشند.

سؤال- نقش جامعه ارامنه ايران در توسعه روابط دوجانبه را چگونه ارزيابي مي كنيد؟

جواب- گمان مي كنم نقش جامعه ارامنه ايران بطور جدي بر روي روابط دو كشور تأثيرگذار است. وجود جامعه 200 هزار نفري و آن حقوق و مزايايي كه آنها بر اساس قانون اساسي ايران بر پايه حقوق اقليت هاي مذهبي بهره مندند نيز به اين امر كمك مي كند. امروزه دو نماينده ارمني در مجلس ايران حضور دارند، بناهاي يادبود تاريخي-فرهنگي ارامنه كه در خاك ايران واقعند در فهرست يونسكو در خصوص متعلقات بشريت مشمول شده اند. همه اينها حاكي از آن هستند كه جامعه ارامنه ايران اهميت بسزايي در روابط كشور دارد.

سؤال- به اعتقاد شما سطح مشاركت هاي فرهنگي ارمني-ايران به چه شكل است؟

جواب- اين روابط در سطح دولتي به حد كافي توسعه نيافته اند. اما مشاركت ملت هاي ما توسعه يافته تر است. بر پايه فرهنگ متقابل ملت هاي ما مايلند با يكديگر در تماس باشند، با هم رابطه داشته باشند، مسافرت كنند. حضور هزار و پانصد دانشجو در ارمنستان به خودي خود عاملي فرهنگي محسوب مي شود. اما لازم به ذكر است كه دو دولت در زمينه دستيابي به توافقاتي در عرصه فرهنگي نيز تلاش مي كنند. براي مثال به سفر مشاور رئيس جمهور ايران و سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي به ايروان اشاره كنم كه طي آن او با وزير فرهنگ جمهوري ارمنستان ديدار نمود و در نتيجه آن توافقات مختلفي كسب شد. ما سعي داريم از طريق اقدامات مختلفي مشاركت متقابل در عرصه فرهنگ را ترغيب كنيم.

سؤال- ارزيابي شما از چشم انداز مشاركت ارمني-ايراني در ساختارهاي بين المللي چيست؟

جواب- لازم به ذكر است كه از استقلال ارمنستان تا كنون همكاري با ايران به حد كافي مثبت بود. و نمونه هاي بارزي در اين زمينه وجود دارند. به نظر من اگر كشورهاي منطقه به صورت همگرايي يافته و متحد در ساختارهاي بين المللي حضور يابند و با هم با مسايل موجود كه ابرقدرت ها سعي دارند در آنها حق انحصار داشته باشند، مقابله نمايند نتايج بي نهايت مثبت خواهند بود. در همه حال من همكاري ارمنستان و ايران در ساختارهاي بين المللي را مثبت ارزيابي مي كنم.

سؤال- رويكردهاي ايران در زمينه حل مسأله قره باغ به چه شكلند؟ آيا امكان دارد تهران در خصوص حل اين مسأله به طرفين مساعدت ورزد؟

جواب- اگر به مرحله اوليه مناقشه نظري بياندازيم نخستين ابتكار عمل در زمينه آتش بس در سال 1992 از سوي ايران بوده است. آن زمان رئيس جمهور ايران علي اكبر هاشمي رفسنجاني و در ارمنستان لئون ترپطروسيان بود. متأسفانه آن زمان اين ابتكار عمل موفقيت آميز نبود و نتيجه نداشت. اما ايران همانند ساير كشورها مايل است كه مناقشه از طريق مذاكرات مسالمت آميز حل شود. اما حل مسأله مي تواند با فورمت هاي مختلفي صورت گيرد. ما طرفدار روند مذاكراتي در چارچوب گروه مينسك هستيم اما همواره ميانجيگري خود را در خصوص اين موضوع پيشنهاد مي كنيم.

سؤال- به نظر شما چشم انداز تشكيل نظام منطقه اي جديد امنيتي به چه شكل است؟ كدام كشور بايد نقش محوري در تأمين امنيت و ثبات منطقه و حل مسايل منطقه اي ايفا كند؟

جواب- ما قطعاً به اين باور هستيم كه براي ما نظام گروهي امنيت منطقه اي ضرورت دارد. اما مداخله كشورهاي فرامنطقه اي مزاحم ان همگرايي است و آن را ضعيف تر مي سازد. ما معتقديم كه در سال 2008 در نتيجه مداخله نيروهاي خارجي جنگ روسي-گرجي رخ داد، ما شاهد آن بوديم كه در قرقيزسان چه رخ داد. به تعويق افتادن حل مناقشه قره باغ و روند كنوني بهبود روابط ارمني-تركي نشانگر آن است كه اين نيروها مداخله مي كنند و اجازه نمي دهند اين مسايل حل شوند. به نظر ما تأثير منفي بر روي اين روندها اساساً از سوي آمريكا است. در نتيجه جنگ روسي-گرجي همه طرفين متضرر شدند از جمله ارمنستان كه متحمل 70 ميليون دلار ضرر شد. آمريكا در اين زمينه تبعيض قائل شد و تنها به گرجستان كمك كرد. ما بايد ميانجيگري همراه با مانورهاي رژیم صهيونيستي را مدنظر داشته باشيم كه تأثير منفي آن را ما حس مي كنيم.

سؤال- نظر ايران درباره بهبود روابط ارمني-تركي خصوصاً اعلاميه اخير رئيس جمهور سرژ سركيسيان پيرامون متوقف ساختن روند تأييد صورتجلسات در مجلس چيست؟ آيا امكان دارد طرف ايراني به اين روند كمك كند؟

جواب- با اطمينان مي توانم اذعان دارم كه هر گونه تضاد و مناقشه اي در منطقه داراي بار منفي است. و متعاقباً مزاحم توسعه همكاري هاي تجاري-اقتصادي است كه در نتيجه آن ملت ها متضرر مي شوند. طي يك سال و مشخصاً ده ماه گذشته ما شاهد مذاكرات و گفتگوهاي جاري در راستاي تنظيم روابط ارمني-تركي هستيم. پيامد اين روند اين بود كه رئيس جمهور ارمنستان پس از مشورت با احزاب ائتلاف و مقامات عالي تصميمي اتخاذ كرد مبني بر متوقف ساختن روند صورتجلسات در مجلس. و با وجودي كه اين مسأله داخلي ارمنستان است و ما حق نداريم در اين موضوع مداخله كنيم گمان مي كنيم اگر اين مسأله مطابق با منافع مردم ارمنستان است رئيس جمهور تصميم درستي اتخاذ كرده است. اين موضوع به ارمنستان مربوط است اما ايران براي ابراز حمايت خود آمادگي دارد تا بدين ترتيب «مجدداً قطار منحرف شده از روي ريل را بياوريم و روي ريل قرار دهيم». اين امر در صورت توافق ارمنستان و تركيه انجام مي گيرد كه با آنها روابط خوبي داريم.

سؤال- تهران چه ارزيابي از روند حل مسأله خاور نزديك دارد؟ آيا ايران پيشنهاد خود را در زمينه حل اين مسأله دارد؟

جواب- ايران از همان دوران امام خميني (ره) حمايت خود را از مردم زنجديده فلسطين و نوار غزه اعلام داشته است. دولت ما در دوره هاي مختلف براي حمايت از آنها اعلام آمادگي كرده است. تصميمات اتخاذ شده در مذاكرات عملي نمي شوند. هيچ كس بعد از آنچه رژيم صهيونيستي عليه مردم فلسطين و نوار غزه اعمال نمود و طي آن كشتار و قتل مردم بي گناه عملي شد و سالمندان و كودكان به قتل رسيدند، مجازات نشد. هيچ كس براي اين مورد مجازات نشد، هر چند كل دنيا اين جنبش را محكوم كرد. حتي گلدستون (ريچارد گلدستون قاضي اهل آفريقاي جنوبي رياست كميسيون سازمان ملل در زمينه بررسي عمليات «سرب مذاب» اسرائيل را بعهده داشته است) يهودي الاصل طي نطقي در سازمان ملل درباره جنايات اعمال شده در حق مردم فلسطين از سوي جنبش صهيونيستي تعريف كرد. فعلاً رفتار عادلانه اي در خصوص مسايل وجود ندارد. در رابطه با موضع ايران ما بارها پيشنهاد كرده ايم همه پرسي نزد ساكنين مسلمان و مسيحي، بومي و مهاجر فلسطين انجام گيرد. نتيجه همه پرسي تبديل به تصميمي رسمي خواهد شد كه همه بايد آن را بپذيرند.

سؤال- نظر ايران درباره بارتاب كشورهاي غربي در خصوص برنامه هسته اي خود چيست؟ تحقق اين برنامه در چه مرحله اي است؟

جواب- كشورهاي غربي مايل نيستند درك كنند كه ايران به واسطه دانشمندان خود تبديل به كشوري داراي فناوري برتر شده كه غرب آن را حق انحصار خود مي داند. در آنجا اين را در حكم دستيابي به استقلال علمي از سوي ايران محسوب مي كنند. غرب مايل نيست بپذيرد كه ايران به موجب معلومات خود اين فناوري ها را قابل دسترس ساخت.

كشورهاي غربي مدنظر ندارند كه آژانس بين المللي انرژي هسته اي بيش از 20 گزارش ارائه كرده درباره گرايش مسالمت آميز و نبود اهداف تهيه سلاح در فراورده هاي ما. در 18-17 آوريل (29-28 فروردين) در تهران همايش عدم اشاعه سلاح هسته اي و خلع سلاح هاي كشتار جمعي برگزار شد با شعار «انرژي اتمي براي همه، سلاح اتمي براي هيچ كس». در كشورهاي غربي تضادهاي بسياري بين حرف و عمل وجود دارد. آمريكا اصل استانداردهاي دوگانه را اتخاذ كرده است، چرا كه با حمايت از رژيم صهيونيستي كه داراي بيش از 200 بمب اتمي است اين كشور را محكوم نمي كند. در حالي كه ايران كه داراي اهداف مسالمت آميز است از سوي آنها در حكم تهديدي نظامي مشاهده مي شود. ما اين را در حكم دروغي بزرگ و تضادي بزرگ مشاهده مي كنيم. آنها كشورهايي را كه شرايط قرارداد عدم اشاعه سلاح هسته اي را نقض مي كنند ناديده مي گيرند.

سؤال- به نظر شما آيا غرب با حق ايران در زمينه توسعه انرژي هسته اي خود كنار خواهد آمد؟

جواب- آيا به نظر شما ايران هم اكنون يك ابرقدرت هسته اي نيست؟ حدود دو سال قبل رئيس جمهور آقاي احمدي نژاد درباره وجود ايران هسته اي اعلام كرد. اين امر باب ميل آمريكا باشد يا خير ايران ديگر يك كشور هسته اي است.

سؤال- آيا ايران به سياست خارجي مستقل خود برخلاف فشارهايي كه از خارج اعمال مي شوند، ادامه خواهد داد؟

جواب- بدون شك، ما به سياست خارجي خود كه مبتني است بر اصول پيشرفت ادامه خواهيم داد. ملت هاي آزاد دنيا نيز خواستار آن هستند، گام برداشتن در مسيري كه مطابق با منافع همه ملت ها بوده و داراي اهداف مسالمت آميز باشد. اگر نظري به تاريخ بياندازيم خواهيم ديد كه ايران طي سيصد سال اخير كشور صلح آميزي بوده است. ما ادعاهاي توسعه طلبانه نداشته ايم، خواستار اشغال اراضي كسي و سلطه جويي خود در آن نقاط نبوده ايم. ما اكنون نيز به اين سياست ادامه مي دهيم. اما اجازه نمي دهيم هيچ نيرويي حكومت و قدرت خود را به ما تحميل كند. ملت هاي كل دنيا انتظار چنين سياستي را دارند.

سؤال- ايران چه رويكردهايي در زمينه هويت خزر دارد؟

جواب- ما انتظار داريم كه كشورهاي ساحلي «درياي صلح و دوستي» بر اساس مفاد صورتجلسه اي عمل كنند كه دو سال قبل هنگام ديدار سران آن كشورها در تهران منعقد شد. هر چند اختلاف نظراتي وجود دارد اما گمان مي كنيم كشورها بر اساس اين اصول عمل خواهند كرد تا نعمات باريتعالي بين همه اين كشورها توزيع شود و همه از آنها بهره مند شوند.

سايت خبرگزاري نوستي آرمنيا

بسمه تعالی

پاسخ جناب آقای سقائیان سفیر و نماینده تام الاختیار جمهوری اسلامی ایران در ارمنستان  به سوالات نشریه پاتنش

• رویکردهای ایران در رابطه با انتشار سلاح کشتار جمعی چیست؟
سفیر :  جمهوری اسلامی ایران ضمن اعتقاد به اهمیت بهره برداری صلح آمیز از توان هسته ای در جهت توسعه علمی و فناوری و اصرار بر برخورداری از حق مسلم خود در چارچوب معاهده NPT    معتقد است به همان میزان که توان هسته ای می تواند در خدمت صلح و رفاه ملتها قرار بگیرد وجود سلاحهای هسته ای و نقش آن در دکترینهای نظامی تهدید کننده صلح و امنیت بین المللی است . در این چارچوب و برای رفع نگرانی فوق الذکر باید از رویکردهای یکسویه و قضاوتهای مبتنی بر استانداردهای دوگانه پرهیز نمود.

• نقش عامل سلاحهای هسته ای بر امنیت جهانی و روابط تجاری بین المللی چگونه است ؟
سفیر : وجود سلاحهای هسته ای و نوسازی آن علیرغم گذشت بیش از 40 سال از تدوین معاهده NPT  و عدم پیوستن برخی از کشورهای دارنده زرادخانه های هسته ای بواسطه تاثیرات منفی بر امنیت ، اقتصاد و تجارت جهانی نگرانی جدی جامعه بین الملل محسوب می شود . 

• انتظارات از همایش آتی در تهران توضیح دهید ؟
سفیر : کنفرانس خلع سلاح تهران با شعار« انرژی هسته ای برای همه و سلاح هسته ای برای هیچ کس » در تلاش است تا در مسیر خلع سلاح هسته ای و جهان عاری از سلاحهای کشتار جمعی ، راهکارهای مطمئن و اثرگذار برای رفع نگرانیهای جهان از اشاعه سلاحهای هسته ای را تدوین نماید . جمهوری اسلامی ایران با اعتقاد به حرمت بهره برداری و برخورداری از سلاح هسته ای و با درک نیاز دنیای امروز  به انرژی پاک معتقد است باید بر نظارت دقیق در خصوص کیفیت بهره برداری از توان هسته ای افزود و ابعاد حقوقی استفاده یا تهدید به استفاده از سلاحهای هسته ای را ترسیم نمود .    

با نام او که بخشنده حیات است

هموطنان عزیزم در کشور جمهوری ارمنستان،
حیات دوباره طبیعت ، نوشدن زمین و زمان را به دل آدمیان بشارت می دهد و اراده لایزال الهی در دگرگونی طبیعت متجلی می گردد و حلول سال نو را نوید می دهد.
خجسته باد بهاران بر تمامی دل هایی که لذت زندگی را جز در عزت آن نمی جویند،
مبارک باشد این عید بر آنانی که جویای صلابت بی شکست ، گذشت بیدریغ و سجده بزرگوارانه در پای عشق اند.
هموطنان عزیزم ، امیدوارم در پرتو حضور شما در کشور دوست و همسایه جمهوری ارمنستان شاهد رشد و شکوفایی در روابط دو جانبه بواسطه شناخت هر چه بهتر مردم دو کشور از فرهنگ و رسوم یکدیگر باشیم و از صمیم قلب در لحظات آغازین سال 1389 هجری شمسی برای شما و عزیزانتان که با قلبی پر از صفا و مهربانی و عشق به یاد میهن هستید و در جهت اعتلای ایران سرافراز اسلامی می کوشید سلامتی ، توفیق و شادکامی خواهانم .

سید علی سقائیان  سفیر جمهوری اسلامی ایران 

سقائيان: جمهوري اسلامي ايران با توجه به اصل تحكيم صلح در منطقه، امنيت و ثبات را مهمترين اولويت راهبردي در قفقاز جنوبي مي‌داند

 متن سخنراني جناب آقاي سقائيان سفير ج.ا.ايران در دانشگاه تهران

سخنراني جناب آقاي سيدعلي سقائيان سفير جمهوري اسلامي ايران در بنياد مطالعات قفقاز دانشگاه تهران در سمينار بين المللي چشم انداز امنيت و همكاري در قفقاز جنوبي 2010

در مورخ 16/12/88

بسمه تعالي

چشم انداز امنيت و همكاري در قفقاز
اهميت ژئوپلتيك و استراتژيك قفقاز جنوبي به واسطه جايگاه منطقه‌اي، حلقه اتصال اروپا و آسيا و بهره‌مندي از مسيرهاي بالقوه و بالفعل ارتباطي و ترانزيت كالا و انرژي مؤلفه‌اي مهم در گرايش قدرت‌هاي منطقه‌اي و فرامنطقه‌اي به اين منطقه شده است در صورتيكه تمامي حمايت‌ها و همراهي‌ها صرفاً در چارچوب مساعدت به كشورهاي منطقه و تلاش براي حل معضلات و كاستي‌هاي مالي و اقتصادي آنها باشد، در چنين شرايطي همه ما مي‌‌توانيم اميدوار به توسعه زيرساختارهاي اقتصادي، سياسي و فرهنگي كشورهاي منطقه باشيم كه شرط اول برقراري صلح و ثبات و امنيت پايدار در منطقه خواهد بود .اما بر اين باوريم كه قدرتهاي بزرگ فرا منطقه اي جز به تمايل خود جهت تامين منافع كوتاه مدت نمي انديشند و از همين روي بايد به همكاريها و همگرايهاي منطقه اي اميد بست.

1- امنيت و نقش جمهوري اسلامي ايران در همكاريهاي منطقه اي
با آغاز استقلال كشورهاي منطقه متعاقب فروپاشي شوروي در 1991 و پيدايش دگرگوني‌هاي عميق در جغرافياي سياسي منطقه، شرايط نويني در حوزه همسايگي جمهوري اسلامي ايران حادث شد. درك اين شرايط نوين و ضرورت همكاري‌هاي منطقه‌اي، جمهوري اسلامي ايران را بر آن داشت تا ضمن به رسميت شناختن اين كشورها از جهات مختلف به حمايت و پشتيباني از آنها از هيچ كوششي در جهت تضمين اين روابط دريغ نورزد.
جمهوري اسلامي ايران با توجه به اصل تحكيم صلح در منطقه، امنيت و ثبات را مهمترين اولويت راهبردي در قفقاز جنوبي مي‌داند و در اين عرصه نيز سعي مستمري براي رفع بحران‌هاي منطقه‌اي مبذول داشته است. جمهوري اسلامي ايران معتقد است برقراري صلح و ثبات سياسي در منطقه تنها در سايه رسيدن به سطح مطلوبي از رشد و توسعه اقتصادي امكان‌پذير بوده و به همين دليل همكاري‌هاي دوجانبه با كشورهاي منطقه در راس سياست خارجي ايران است . ديگر از عناصر سياست خارجي ايران در منطقه گفتگو براي يافتن راه حل مناقشه ها مي باشد .
از منظر امنيتي ايران تلاش خود را متوجه تقويت اعتمادسازي، رفع بحران‌ها و تشويق صلح پايدار در اين منطقه كرده و معتقد است صلح و ثبات پايدار منطقه‌اي با مشاركت و تبيين ديدگاه‌ها و ملاحظات سياسي و امنيتي همه كشورهاي منطقه قابل حصول است. امروز مفهوم امنيت با امنيت انرژي، امنيت ارتباطات و امنيت مسيرهاي ترانزيتي پيوند خورده است به همين دليل امروزه چگونگي تامين منابع انرژي خطوط ايجاد شده و يا فرضي و طراحي شده به دغدغه اصلي سرمايه‌گذاران مبدل شده است. البته قدرت‌هاي بزرگ كه هم در عراق و هم در افغانستان به نقش مهم جمهوري اسلامي ايران به عنوان يك قدرت مهم منطقه‌اي براي برقراري صلح و ثبات اذعان داشته‌اند به نيكي مي دانند كه براي ايجاد هرگونه توافق و صلح پايداري در منطقه قفقاز جنوبي حضور و نقش جمهوري اسلامي ايران را به هيچ وجه نمي‌توان ناديده گرفت .

2- اشاره به بحرانها و چالشهاي منطقه اي
بحرانها به روشني بيانگر تاثير رقابتهاي جهاني بر وضعيت امنيت يك منطقه و حتي ساير مناطق بحراني در جهان هستند . بهترين راهكار و اقدام براي برقراري امنيت در يك منطقه ضرورت شكل گيري يك نظام امنيت جمعي در آن منطقه است . في المثل گسترش ناتو به شرق به عنوان هدف ورود قدرتهايي همچون اتحاديه اروپا و آمريكا خود موجب نا امني در منطقه و عنصر اصلي پديد آورنده بحران خواهد بود .
وجود فرصتهاي اقتصادي به همراه تهديدات منطقه اي ، وجود منابع انرژي و مسيرهاي مطلوب انتقال آن ، پتانسيلهاي تجارت منطقه اي و وجود روح جدايي طلبي و نا امني از علل پر رنگ شدن بحث امنيتي قفقاز بشمار مي روند . مناقشه طولاني مدت قره باغ ، مسائل مربوط به آبخازيا و اوستياي جنوبي ، مسائل ارمني – تركي مهمترين بحرانها و چالشهاي منطقه اي حوزه قفقاز جنوبي هستند كه هريك نيازمند بررسي و دقت نظر هستند .

3- بررسي وضعيت قره باغ بعنوان عاملي قابل مطالعه در كيفيت امنيت منطقه اي و همكاريهاي مرتبط منطقه اي و عناصر فرا منطقه اي
با فروپاشي شوروي كشورهاي منطقه و بازيگران بين المللي به بازيابي و باز تعريف منافع ملي خود در حوزه قفقاز و ترسيم معادلات جديد در روابط خود با كشورهاي تازه استقلال يافته اقدام كردند . ضمن آنكه وجود منابع انرژي و اهميت مسيرهاي انتقال آن و خلا امنيتي در اين منطقه هم موجب رقابت شده و هم ضرورتهاي اجماع نظر و تعامل را دوچندان ساخته است .
هر يك از بازيگران منطقه اي و فرا منطقه اي بواسطه عمق اثرگذاري و فشار بر كشورهاي درگير نقشي جديد براي خود طراحي كردند تا در حل و فصل مناقشه ايفاي نقش نمايند . در ابتدا جمهوري اسلامي ايران در سال 1993 براي اولين بار آتش بسي كوتاه مدت را به ارمغان آورد كه البته با كارشكني ديگران استمرار نيافت و سپس در سال 1994 با تلاش روسيه و همكاري كشورهاي ديگر آتش بسي شكل گرفت كه تاكنون ادامه دارد . روساي مشترك گروه مينسك سازمان امنيت و همكاري اروپا (متشكل از روسيه ، فرانسه و آمريكا ) نيز قريب به 15 سال به فعاليت خود براي حفظ آتش بس و دستيابي به صلح در حال مذاكره و طراحي نشستهاي مختلف است . البته اين گروه تاكنون موفق به حل نهايي مناقشه نشده است اما طرحها و اصول مختلفي را تاكنون تجربه كرده است .
روساي مشترك گروه ميانجيگر مينسك صرفا طي سال گذشته ميلادي قريب به ده نشست روساي جمهور و چندين ديدار وزيران خارجه دو كشور براي حل و فصل مناقشه را طراحي و تنظيم كردند .در اين راستا از سوي كشورهاي ميانجيگر طرحي بنام اصول مادريد در سال 2007 به طرفين ارائه شد كه تاكنون اصلي ترين پايه و محور گفتگو ها و مذاكرات فيمابين بوده است . هرچند مذاكرات مربوط به مناقشه قره باغ در جريان است ليكن كندي اين روند مي تواند باعث از دست رفتن زمان براي كسب نتايج مطلوبتري گردد كه اين خود امري خطرناك است .
در طول اين مدت جمهوري اسلامي ايران با اتخاذ موضع متعادل و بيطرفانه سعي در رعايت ملاحظات دو كشور همسايه داشته و با اين استدلال كه اين راهبرد موجب حفظ هر دو كشور در حوزه همسايگي ما خواهد بود .

4- نقش آفرينيهاي تركيه در منطقه
تركيه طي سالهاي اخير با رويكرد فعالانه و البته تعاملي با قدرتهاي بزرگ در تلاش براي نقش آفرينيهاي گسترده تري در منطقه قفقازي است. ارائه پلتفورم صلح و ثبات قفقازي از سوي تركيه و بدنبال آن تلاش براي نقش آفريني در قبال بحران تابستان 2008 گرجستان و روسيه و سپس ورود به بحث حل مسئله ارمني _ تركي و تلاش براي پيوند آن با مناقشه قره باغ از جمله فعاليتهاي تركيه طي سالهاي اخير بوده است . گرچه نفس اميد به عاديسازي روابط ارمني – تركي مي تواند عاملي براي ايجاد صيلح در منطقه باشد اما به نظر مي رسد اين امور به محملي براي حضور گسترده قدرتهاي فرامنطقه اي به منطقه قفقازي شده است كه ممكن است زمينه هاي طراحي چالشهاي جديد را فراهم ساخته و امنيت پايدار منطقه را تحت الشعاع خود قرار دهد .
5- حضور رژيم صهيونيستي در منطقه
گرچه شايد برخي تحركات و تحولات در نهايت موجبات نا امني را فراهم سازند حضور رژيم صهيونيستي در منطقه خود عامل و محرك نا امني است . اين رژيم طي چند سال اخير حضور پر رنگ تري در منطقه را طراحي و رقم زده است . و بعد از گشايش نمايندگي اين رژيم در آذربايجان و گرجستان در تلاش است در تركمنستان نيز سفارتي را افتتاح كند . البته افتتاح نمايندگي بخشي از يك حركت سازماندهي شده است و بيشتر حضور در ساختارهاي نظامي و سياسي و فرهنگي آن خطر آفرين است بويژه ارتباطاتي كه با چهره هاي سياسي براي تقويت لزوم روابط گسترده تر ايجاد مي نمايند .نقش آن رژيم در هدايت و تحريك و مضافا آموزش نظامي نيروهاي گرجي نمادي از يك حضور مداخله گرايانه و تحريك كننده است . البته اين حضور خزنده و تحريك كننده موجبات نگراني جمهوري اسلامي ايران را نيز بر مي انگيزد كه بايد كوشيد روابط با كشورهاي همسايه را به نحوي تقويت كنيم تا از حداقل آسيب ها و احتمال همراهي ها جلوگيري نمائيم و از عمق يابي روابط آنها با رژيم صهيونيستي جلوگيري گردد .

نكته پاياني آنكه :
منطقه قفقاز اگر روزي به آتش جنگ نا امن بود امروز با حضور رژيم صهيونيستي و حضور فزاينده غرب و قدرتهاي فرا منطقه اي در منطقه نا امني را تجربه مي كند . چاره و راهكار اصلي همكاري كشورهاو همگراييهاي منطقه اي براي فائق آمدن بر اين چالشها مي باشد . اميد است پس از تلاشهاي صلح جويانه در قبال مناقشات منطقه طرفين به صلحي پايدار توافق نمايند كه در اين بين استفاده از حمايتها و تجربيات جمهوري اسلامي ايران امري لازم خواهد بود .

سفير ايران در ارمنستان: جايگاه راهبردي ايران، عامل ثبات منطقه است

مسكو- سفير جمهوري اسلامي ايران در ارمنستان گفت: جايگاه راهبردي ايران عامل ثبات در منطقه و كشورهاي همسايه است و اين امر در توسعه روابط دوستانه ميان ايران و ارمنستان نيز نقش مهمي دارد.
سيد علي سقائيان روز پنجشنبه ( 17/10/88 ) در مصاحبه اختصاصي با خبرنگار ايرنا در مسكو گفت: ايران و ارمنستان سال هاست كه بر اساس احترام متقابل و رعايت اصل حسن همجواري به توسعه روابط و مناسبات دو جانبه مي‌انديشند و ضمن تعميق ارتباطات دو جانبه بويژه در عرصه‌هاي جديد همكاري، در راستاي ارتقاء آن به مناسبات سه يا چندجانبه مي‌كوشند.
وي افزود: در شكل‌گيري روابط دوستانه ميان ايران و ارمنستان، عواملي همچون نقش موثر ايران در كمك به حفظ ثبات كشورهاي همسايه، جايگاه و تاثيرگذاري قابل توجه جمهوري اسلامي ايران در جهان اسلام و جايگاه راهبردي اين كشور در منطقه و نيز عوامل ديگري همچون پيشينه تاريخي و تمدني و اشتراكات دو ملت ، عوامل فرهنگي و وجود اقليت ارمني در ايران نقش داشته اند.
سفير ايران در ارمنستان با بيان اينكه روابط دو كشور در سال‌هاي اخير در حوزه‌هاي مختلف سياسي، اقتصادي، فرهنگي ، علمي و كنسولي از رشد قابل توجهي برخوردار بوده است گفت: علاوه بر وجود زمينه‌ها و عوامل ترغيبي كه باعث تداوم روند رشد مناسبات دو كشور شده، اين امر بطور قابل ملاحظه اي متكي بر عزم و اراده مقامات دو كشور بوده است.
وي افزود: هر چند كه معتقديم مناسبات و عمق همكاري‌هاي صنعتي و اقتصادي فيمابين، متناسب با توانمندي‌ها و ظرفيت‌هاي موجود در روابط دو كشور نيست و در اين راستا بايد اقدامات و برنامه ريزي‌هاي اصولي و مدون تري را در دستور كار قرار داد كه اميد است در آينده نزديك اين امر مهم محقق گردد.
سقائيان در ادامه اين گفت و گو به توسعه مناسبات ايران و ارمنستان در زمينه سياسي اشاره كرد و افزود: تبادل هيات‌ها و سفر مقامات ارشد دو كشور در سطح روساي جمهور، روساي پارلمان ها، وزراي خارجه دبيران شورايعالي امنيت ملي و وزراي دو كشور شاهدي بر اين امر است.
وي گفت: در سال ‪ ۱۳۸۸‬شاهد سفر سرژ سركيسيان رييس جمهوري و هويك آبراهاميان رييس مجلس ارمنستان به ايران و همچنين سفر گروه دوستي پارلماني كشورمان به ارمنستان بوديم و طي سال جاري نيز سفر تعداد ديگري از مقامات سياسي دو كشور در دستور كار قرار دارد كه تحقق آنها به تعميق مناسبات دو جانبه كمك خواهد كرد.
سفير ايران در ارمنستان همكاري‌هاي اقتصادي ايران و ارمنستان را نيز داراي روند رو به توسعه توصيف كرده و گفت: اميدواريم با طراحي، تنظيم و تعريف حوزه‌هاي جديد، اين عرصه نيز متناسب و همسان با عرصه سياسي، شاهد پيشرفت و ترقي روز افزون گردد.
وي افزود: در حال حاضر همكاري‌هاي استاني، همكاري‌هاي مرزي و گمركي، همكاري در عرصه‌هاي انرژي همچون خط لوله گاز ايران-ارمنستان ، تلاش براي تقويت سرمايه‌گذاري هاي مشترك و برگزاري منظم كميسيون‌هاي مشترك اقتصادي دو كشور از جمله شاخص‌هاي توسعه اقتصادي روابط دو كشور به شمار مي‌روند.
سقائيان گفت: دو كشور در عرصه‌هاي ديگري همچون ريلي و انرژي در حال بررسي و ارزيابي پروژه‌هاي پيشنهادي جديدي هستند كه درصورت دارا بودن توجيه اقتصادي و فني، رايزني‌ها براي عملياتي ساختن آنها صورت خواهد گرفت سفير ايران حجم مبادلات بازرگاني ميان ايران و ارمنستان در سال گذشته را ‪ ۲۵۰‬ميليون دلار اعلام و خاطرنشان كرد: هشتمين نشست كميسيون مشترك همكاري هاي اقتصادي دو كشور براي بررسي راه‌هاي توسعه همكاري‌ها در اين زمينه در اوايل بهمن ماه آينده برگزار خواهد شد.
وي با اشاره به همكاري‌هاي نزديك ايران و ارمنستان در عرصه منطقه اي گفت: دو كشور در خصوص مسائل منطقه‌اي ضمن تداوم رايزني‌هاي ديپلماتيك و مشورت پيرامون تمامي معادلات و تحولات منطقه‌اي معتقد به ضرورت بهره برداري از ظرفيت‌هاي منطقه‌اي براي فائق آمدن بر چالش‌هاي منطقه‌اي هستند.
سقائيان در ادامه اين مصاحبه آمادگي جمهوري اسلامي ايران براي كمك به حل و فصل مناقشات منطقه‌اي ازجمله مساله قره باغ را مورد تاكيد قرار داده و افزود: بهترين و كارآمدترين شيوه و راه براي حل و فصل چالش‌ها و مناقشات ، اتكاء و توسل به مذاكرات و شيوه‌هاي مسالمت آميز است و اميدوارم فعاليت ها و تحركات دو جانبه و منطقه‌اي ما ضمن تقويت صلح و ثبات منطقه‌اي به توسعه كشورها و رفاه ملت‌هاي منطقه منتهي شود . 

سفير ايران: خنثي كردن چالش‌هاي منطقه‌اي به امر برقراري صلح و ثبات كمك خواهد كرد

هم‌زمان با امضاي صورت‌جلسه‌هاي ارمني- تركي ميان دو كشور گفت‌و‌گوهاي پرشور در خصوص گشايش مرز دو كشور صورت مي‌گيرند. سياست‌مداران متعدد با تحليل از روابط كنوني چنين نتيجه‌گيري مي‌كنند كه توسعه روابط ارمني- تركي و گشايش مرز تأثير مثبت در منطقه خواهد داشت و به نفع تثبيت پايداري و صلح خواهند بود. ديگران، برعكس، نامناسب بودن و خطرات را نشان مي‌‌دهند.
اظهارات و مواضع همسايگان ما نيز متفاوتند. سيد علي سقائيان- سفير جمهوري اسلامي ايران در ارمنستان در خصوص مرحله كنوني روابط ارمني- ايراني، روابط ارمني- تركي و تغييرات منطقه‌اي به سؤالات «آزگ» پاسخ داده است.
- سؤال: ايران در منطقه براي ارمنستان همكار مهم سياسي- اقتصادي و دولت دوست است. مرحله كنوني روابط ارمنستان- ايران را چگونه توصيف خواهيد كرد؟
- پاسخ: مناسبات سياسي و اقتصادي دو كشور همچنان در چارچوب همكاري‌هاي متقابل دوستانه تداوم دارند و در حوزه اقتصادي نيز همانند عرصه سياسي فعاليت‌ها با پويايي در جريان است و اندك مشكلات و مسائل موجود را مي‌توان با پيگيري و دقت و نظارت درست برطرف نمود، في المثل در زمينه تهاتر برق و گاز كه يكي از طرح‌هاي محوري و اصولي دو كشور است و قريب به شش ماه است كه گاز جمهوري اسلامي ايران در خطوط انتقال گاز به ارمنستان جريان دارد ، بايد مسأله احداث خط سوم برق را در كوتاه‌ترين زمان حل نمود چرا كه تهاتر برق و گاز و ادامه روند كنوني منوط و وابسته به نهايي شدن احداث خط سوم برق است امري كه طرف ايراني بر آن مصمم و طرف ارمني هنوز اقدام جدي انجام نداده است.
- سؤال: برخورد شما با روند بهبود روابط ارمني- تركي چيست و صورت‌جلسه‌هاي امضا شده در روز دهم اكتبر در زوريخ را چگونه ارزيابي مي‌كنيد؟
- پاسخ: ما از اين ابتكار جهت عادي‌سازي روابط ارمني- تركي استقبال مي‌كنيم و امضاي صورتجلسات در تاريخ 10 اكتبر را گامي به جلو براي از بين بردن بي‌اعتمادي‌ها و تسهيل روابط دو همسايه خود يعني ارمنستان و تركيه ارزيابي مي كنيم.
- سؤال: عادي‌سازي روابط ارمني- تركي يا گشايش مرز چه تحولات و تغييراتي در منطقه به وجود خواهد آورد؟
- پاسخ: معتقدم برطرف شدن چالشهاي منطقه‌اي مي تواند به صلح و ثبات منطقه‌اي بيانجامد و رفاه بيشتر ملت‌هاي منطقه را در پي داشته باشد . به خاطر همين اثر‌گذاري منطقه‌اي است كه باور داريم براي برطرف ساختن نگراني‌هاي منطقه‌اي مي‌بايست از ابزارها و امكانات منطقه‌اي استفاده نمائيم.
- سؤال: آيا گشايش مرز ارمني- تركي مي‌تواند به نحوي بر كار احداث خط راه‌آهن ايران- ارمنستان تأثيري بگذارد؟
- پاسخ: بررسي‌ها پيرامون امكان احداث و بهره برداري خط آهن بين دو كشور در حال حاضر همچنان در قالب تمايلات دوجانبه ادامه دارد . چنانچه بررسي‌ها به تصميم اجراي پروژه منتهي گردد تركيه نيز مي تواند بعنوان يكي از شركاء قلمداد گردد.
- سؤال: آيا بهبود روابط ارمني- تركي مي‌تواند به توسعه روابط تجاري- اقتصادي ايران- ارمنستان كمك كند؟
- پاسخ: در اين رابطه ظرفيت‌ها و ميزان مطالبات بازار نقش مهم را ايفا مي كند. چنانچه بازارهاي جديد و مسير هاي ترانزيتي جديدي براي منطقه فراهم گردد مي توان به توسعه اقتصادي و فرصت هاي جديد فكر كرد .
- سؤال: اخيراً در سرباز حمله تروريستي انجام گرفت و علي لاريجاني- سخنگوي مجلس ايران- سرويس‌هاي اطلاعات آمريكا و انگليس را در اين حمله تروريستي مقصر ناميد. آيا بدين ترتيب، پل تهران- واشنگتن كه باراك اوباما- رئيس‌جمهور ايالات متحده آمريكا- تلاش مي‌كرد ايجاد كند، از بين نخواهد رفت؟
- پاسخ: براي ايجاد ارتباط بين دولت‌ها بويژه رفع كدورت‌هاي فيمابين صرفا نمي توان به علاقمنديها تكيه كرد بلكه بايد اراده و عزم جدي توام با حسن نيت در گفتار و كردار مقامات دو كشور مشهود باشد. ما در مقطع كنوني چنين رويكرد واقع‌گرايانه‌اي از مقامات آمريكايي مشاهده نمي كنيم.